NVB roept overheid op mee te doen aan sociaal incasseren

15 april 2026

Vandaag pleitte Medy van der Laan, voorzitter van de Nederlandse Vereniging van Banken, bij het Rondetafelgesprek in Tweede Kamer over (verkeers)boetes en oplopende betalingsproblemen voor een bredere omarming van sociaal incasseren. Sociaal incasseren betekent dat er meer aandacht is voor de mens achter de schuld en dat wordt gestreefd naar een eerlijke balans tussen het belang van de schuldeiser en de mogelijkheden van de klant om te betalen.


Bankmedewerker in gesprek met een klant over sociaal incasseren

Het gesprek vond plaats in de Kamercommissie voor Justitie en Veiligheid en richtte zich met name op de vraag hoe het boetestelsel kan voorkomen dat kleine schulden uitgroeien tot problematische schulden. Onder andere het Centraal Justitieel incasso Bureau, het Juridisch Loket, vertegenwoordigers van gerechtelijke instanties en inhoudelijke deskundigen zoals Merel van Rooy namen hier aan deel.

De sprekers vroegen aandacht voor de forse verhogingen die volgen wanneer betaling van boetes uitblijft. Deze worden door veel deelnemers als disproportioneel ervaren. In vergelijking met het civiele en strafrecht zijn de verhogingen bij verkeersboetes uitzonderlijk hoog, waardoor relatief kleine bedragen snel kunnen oplopen. Volgens meerdere sprekers leidt dit tot een onnodige escalatie van schulden, juist bij mensen die moeite hebben om te betalen. Daarnaast werden hoge verkeersboetes als problematisch aangemerkt, omdat zij het vertrouwen in de overheid ondermijnen.

Banken zetten in op sociaal incasseren

In haar bijdrage benadrukte Van der Laan dat het voorkomen van schuldenescalatie vraagt om een andere manier van incasseren. Zij onderstreepte het nut en de noodzaak van sociaal incasseren, waarmee al veel banken, energiebedrijven, verzekeraars en enkele grote gemeenten werken. Het doel van sociaal incasseren is te voorkomen dat kleine betalingsachterstanden uitgroeien tot problematische situaties en om mensen perspectief te bieden op financieel herstel. Concreet betekent sociaal incasseren dat banken:

  • vroegtijdig en persoonlijk contact opnemen bij betalingsachterstanden;

  • maatwerk bieden in betalingsregelingen;

  • de kosten voor klanten zo laag mogelijk houden;

  • en mensen, waar nodig, doorverwijzen naar passende hulpverlening

Daarnaast richten banken hun interne beleid steeds meer op het voorkomen van problematische schulden, bijvoorbeeld door risicovolle financiële verplichtingen tegen te gaan.

Oproep aan publieke partijen

Van der Laan riep publieke partijen op om het afsprakenkader sociaal incasseren breder te omarmen. Banken werken al samen met onder andere Stichting Financiële Gezondheid Nederland en andere maatschappelijke partijen. Volgens Van der Laan zijn er hierover al goede contacten met publieke organisaties, maar is verdere samenwerking nodig om schuldenproblematiek structureel aan te pakken.