Financiële gezondheid van Nederlanders: 'Sociaal incasseren moet de nieuwe norm worden'
19 maart 2026
Vandaag kopt de Telegraaf dat veel jongeren in de schulden komen door sociale media. Het is weer een voorbeeld dat weergeeft waarom financiële gezondheid de afgelopen jaren steeds centraler is komen te staan in het werk van banken. Om wat cijfers te noemen: jaarlijks starten ongeveer 9,5 miljoen incassotrajecten, 700.000 huishoudens hebben problematische schulden en een grote groep Nederlanders heeft moeite om financieel overeind te blijven. Ook had 42% van de volwassenen in 2024 te maken met één of meer betalingsproblemen. Dat vraagt onder andere om een andere manier van kijken naar schulden én naar incasseren.
Met Paul van Kempen (Teamlead Retail & Digital bij de NVB) blikken we terug op wat we afgelopen jaar samen hebben bereikt op het gebied van financiële gezondheid. En we kijken vooruit: wat is er bijvoorbeeld nodig om sociaal incasseren de nieuwe norm te maken?
Wat is de rol van banken in financiële gezondheid?
"De rol van banken is tweeledig: mensen helpen grip te krijgen op hun geld en het voorkomen dat achterstanden ontsporen door vroeg te signaleren en sociaal te incasseren. We vinden het belangrijk dat iedereen inzicht heeft in zijn financiële situatie en met vertrouwen belangrijke keuzes kan maken. Daarom maken we kennis, hulpmiddelen en ondersteuning breed toegankelijk.
Daarnaast kent Nederland gelukkig veel organisaties die zich inzetten voor financiële gezondheid, zoals de Nationale Coalitie Financiële Gezondheid en SchuldenlabNL. Met beiden werkt de NVB nauw samen. "
Paul van Kempen
Teamlead Retail & Digital
Nederlandse Vereniging van Banken
En wat doen banken dan precies?
"De banken hebben allemaal hun eigen diensten en activiteiten om mensen meer grip te geven op hun geld, van online huishoudboekjes en automatisch sparen tot aan campagnes om jongeren bewust te maken van sparen. Naast de vele initiatieven per bank zijn er ook gezamenlijke programma’s. Zo hebben de banken een platform voor financiële educatie: Bank voor de Klas. Ook werken we mee aan het vergroten van het bewustzijn over de risico’s van achteraf betalen. Onderstaande afbeelding laat de gezamenlijke impact van afgelopen jaar zien."
Wat was het hoogtepunt van het afgelopen jaar?
"Als ik er één moet kiezen: de ondertekening van het Afsprakenkader Sociaal Incasseren door 28 publieke en private partijen, waaronder meerdere banken, verzekeraars en de Nederlandse Vereniging van Banken (NVB). Hiermee maakten we een belangrijke stap richting sociaal incasseren als nieuwe norm. Een initiatief waarbij banken, verzekeraars en diverse andere schuldeisers hun handen ineensloegen om één gezamenlijke norm te zetten: incasseren met oog voor de mens. Sociaal incasseren betekent onder meer: vroegtijdig en persoonlijk contact bij betalingsproblemen, betalingsregelingen op maat, zo laag mogelijke incassokosten en waar nodig doorverwijzing naar passende ondersteuning. Niet de schuld, maar de mens staat centraal."
Wat hoop je voor de toekomst van sociaal incasseren?
"Dat elke organisatie in Nederland zich aansluit bij het Afspraakkader en hun manier van schulden innen daarop afstemt. Daarom mijn oproep aan NVB-leden, andere bedrijven én overheden: sluit je aan bij het Afsprakenkader Sociaal Incasseren. Door samen verantwoordelijkheid te nemen, zorgen we ervoor dat schulden niet groter worden dan nodig."
Wat zijn de toekomstige uitdagingen op het gebied van financiële gezondheid?
"De opgave blijft groot. Maar liefst 47% van de huishoudens is financieel kwetsbaar of ongezond. Vooral jongvolwassenen hebben moeite het hoofd boven water te houden. Dat las je ook vandaag weer in de Telegraaf. Dit brengt ontzettend veel stress en onzekerheid over de toekomst. Zorgen over geld zijn namelijk verweven met allerlei belangrijke levensmomenten: van het kopen van een huis kopen en het starten van een gezin tot aan het opzetten van een bedrijf. De oorzaken zijn divers: stijgende kosten voor wonen en energie, complexe regelingen en toeslagen, online verleidingen zoals Buy Now, Pay Later, beperkte financiële educatie en het feit dat veel mensen hun weg naar hulp of voorzieningen niet weten te vinden. Er is momenteel veel onrust in de wereld: het is een enorm lastige tijd. Juist daarom is het van groot belang dat banken en alle samenwerkingspartners hun krachten bundelen, zodat we gezamenlijk kunnen werken aan het verbeteren van de financiële gezondheid van alle Nederlanders."
