Retailzaken
MKB & Krediet
Bazel II
Met ingang van 1 januari 2007 lijkt de wettelijke verankering van het zogenaamde Bazel II akkoord voor banken een feit. Dit akkoord richt zich op het solvabiliteitstoezicht van internationaal opererende banken. Om solvabel te zijn, reserveren banken kapitaal voor krediet- en marktrisco’s en onder Bazel II ook voor operationeel risico. De nieuwe solvabiliteitsrichtlijn vereist van banken dat zij een veiliger en risicogevoeliger riskmanagementsysteem presenteren. De banken werken volop aan de implementatie van geavanceerde risicomodellen, die moeten leiden tot een betere risicobeheersing en een lager kapitaalbeslag.
Financieringskosten MKB
De zorg van het midden- en klein bedrijf (MKB) is dat juist de verfijning van de kredietrisicomodellen voor hen een verhoging van de kredietkosten met zich mee zal brengen. Onderzoek van PriceWaterCoopers bevestigt dat deze onrust vooral lijkt voort te komen uit een gebrek aan informatie. De wijze waarop banken hun ratingsystemen hanteren om de kredietwaardigheid van de midden- en klein bedrijven in te schatten is voor het MKB een blackbox.
Eerdere resultaten van de door de banken uitgevoerde Quantitive Impact Study 3 (QIS3) tonen echter aan dat instellingen voor het kredietrisico van het MKB grosso modo minder kapitaal hoeven te reserveren onder Bazel II. In het algemeen zal het krediet voor MKB dus niet duurder worden als gevolg van de nieuwe richtlijn. Er zijn uiteraard in individuele gevallen wel verschillen in risico en daardoor ook in kosten mogelijk.
Behandeling MKB kredieten: retail- en corporate exposure
Kredieten verstrekt aan het MKB worden door de banken behandeld als retail of corporate exposure afhankelijk van het uitstaande bedrag waarover riscio gelopen wordt. Risico’s van de retail exposures (< € 1 miljoen) worden gemanaged op pool-basis. In een pool zijn retail exposures opgenomen met vergelijkbare risicokarakteristieken. Aan een dergelijke pool kan onder Bazel II een risicoweging van 75% worden toegekend (zie Annex VI: 8 Retail exposures). Voor banken resulteert dit in een 25% lagere kapitaalreservering.
Indien het uitstaande bedrag aan een MKB waarover een bank risico loopt groter is dan € 1 miljoen dan wordt deze als corporate exposures (> € 1 miljoen) op individuele wijze gemanaged. Banken kunnen bij MKB corporate exposures die kleiner zijn € 50 miljoen profiteren van een zogenaamde ‘firm-size adjustment’. Dit kan leiden tot maximaal 20% vermindering van in kapitaalvereisten.
Daarnaast kan het kredietrisico, en dus de kredietkosten voor het MKB, verminderen door het verlenen van onderpand aan de kredietverstrekker. De risicovermindering (risicomitigatie) is één van de grootste winsten van Bazel II, welke eveneens van toepassing is op het MKB.
Invloed
De invloed van de nieuwe kapitaalvereisten zullen variëren tussen de verschillende groepen binnen het MKB’. Dit is afhankelijk van:
- de krediet kwaliteit van individuele kredietafnemers;
- gemiddelde kredietkwaliteit in een sector of regio;
- niveau van onderpand.
In overleg met MKB Nederland wordt aandacht besteed aan de voorlichting aan MKB over de gevolgen van Bazel II. Er worden regionale bijeenkomsten georganiseerd door MKB Nederland waar de banken aan meewerken (lees: expertise inbrengen).